https://thuviensach.vn

Mục lục
Tựa
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 1
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 2
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 3
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 4
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 5
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 6
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 7
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 8
Nửa Chừng Xuân - Chương 1
Nửa Chừng Xuân - Chương 2
Nửa Chừng Xuân - Chương 3
Nửa Chừng Xuân - Chương 4
Nửa Chừng Xuân - Chương 5
Nửa Chừng Xuân - Chương 6
Nửa Chừng Xuân - Chương 7
Nửa Chừng Xuân - Chương 8
Nửa Chừng Xuân - Chương 9
Nửa Chừng Xuân - Chương 10
Nửa Chừng Xuân - Chương 11
Nửa Chừng Xuân - Chương 12
Nửa Chừng Xuân - Chương 13
Nửa Chừng Xuân - Chương 14
Nửa Chừng Xuân - Chương 15
Nửa Chừng Xuân - Chương 16
Nửa Chừng Xuân - Chương 17
Nửa Chừng Xuân - Chương 18

https://thuviensach.vn

HỒN BƯỚM MƠ TIÊN - NỬA
CHỪNG XUÂN
Khái Hưng
www.dtv-ebook.com
Tựa
Quyển Hồn bướm mơ tiên là quyển truyện thứ nhất của Tự lực văn
đoàn và là quyển truyện thứ nhất của ông Khái Hưng. 
Lối viết truyện này có hai đặc sắc, khác với những lối viết truyện xưa
nay. 
Tác giả không tả cảnh rườm rà, chỉ một vài nét chấm phá thanh đạm
như những bức thủy họa của Tàu; cảnh trong truyện nhiễm vẻ nào là tùy
theo tâm hồn của người trong truyện; cảnh đối với người có liên lạc nhịp
nhàng và linh động. 
Tác giả không bàn luận lôi thôi, ông khéo đem một vài nhận xét tinh
vi một vài việc xảy ra thích đáng để phô diễn tâm lý những nhân vật trong
truyện.
Vì hai lẽ đó nên truyện Hồn bướm mơ tiên có vẻ hoạt động, xem ham
mê từ đầu tới cuối: độc giả tưởng như được cùng với người trong truyện
cùng sống quãng đời diễn ra trong truyện. 
Hồn bướm mơ tiên là một truyện tình dưới bóng Từ bi, một truyện
tình cao thượng và trong sạch của đôi thanh niên yêu nhau, "yêu nhau trong
linh hồn, trong lý tưởng" như lời tác giả nói. Tác giả đặt câu chuyện vào
trong một cảnh chùa ở miền trung du Bắc Việt và khéo phô diễn những vẻ
đẹp thiên nhiên của miền ấy khiến ta đem lòng yêu những cảnh đồi núi non
khác hẳn cái cảnh "bùn lầy nước đọng" miền hạ du phẳng lỳ và buồn tẻ.

https://thuviensach.vn

Lại thêm được lối văn giản dị, nhanh nhẹn, tuy vui vẻ mà làm cho
người ta cảm động vô ngần. Cái cảm ấy là một cái cảm nhẹ nhàng, phảng
phất vui buồn tựa như những ngày thu nắng nhạt điểm mưa thưa.

https://thuviensach.vn

HỒN BƯỚM MƠ TIÊN - NỬA
CHỪNG XUÂN
Khái Hưng
www.dtv-ebook.com
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 1
Trên con đường Bắc Ninh - Đông Triều chiếc ô xe ô tô hàng bon bon
chạy. Bỗng một người hành khách vận âu phục thò đầu ra cửa ngơ ngác
nhìn rồi kêu:
- Cho tôi xuống đây!
Sau một tiếng còi lanh lãnh, xe từ từ đỗ. Người hành khách xuống xe,
đi rẽ sang tay phải theo con đường đất gồ ghề, cong queo.
Tuy lúc đó đã vào quãng năm giờ chiều, mà lửa tháng năm hãy còn
gay gắt. Mặt trời xiên ánh sáng xuống cái lạch nước phía bên đường, rồi
phản chiếu lên, khiến người lữ hành phải đội nghiêng cái mũ dạ về bên trái
để che cho khỏi chói mắt.
Hai bên đường, lúa chiêm vàng ối. Từng bọn vừa đàn ông, đàn bà, con
gái, cúi khom lưng cầm liềm nhỏ cắt lúa trông dáng vội vàng chăm chỉ lắm,
như sợ trời sắp tối không đủ thời giờ mà gặt xong thửa ruộng. Một bọn nữa
phần đông lực lượng, người thì lấy sức rít dây lạt bó các lượm lúa lại thành
từng bó, người thì cắm đòn sóc xuống đất đứng bắt tréo chân, nhìn vơ vẫn.
[Chúc bạn đọc sách vui vẻ tại .gacsach - gác nhỏ cho người yêu sách.]
Trong một thửa ruộng ngay sát chân đồi, một đám hơn mười người
con gái, công việc đã xong, ngồi nghỉ trên những bó lúa xếp thành từng
đống ở bên vệ đường để chờ bọn đàn ông trở lại gánh nốt.

https://thuviensach.vn

Thấy người lữ hành một cô trỏ bạn:
- Chị em ôi, nhà tôi đã về kia kìa...
Mọi người cười rộ. Một cô nữa hát ví:
Hỡi anh đi đường cái quan
Dừng chân đứng lại em than vài nhời
Đi đâu vội mấy anh ôi?
Công việc đã có chị tôi ở nhà.
Các cô vỗ tay, cười rũ rượi. Lữ khách như đã biết tiếng con gái vùng
Bắc đáo để, cắm đầu rảo bước trên đường, không ngoảnh cổ lại. Thì cô hát
ví lại đứng dậy như muốn chạy đuổi theo và gọi:
- Này anh, anh đưa va li đây em xách cho. Khốn nạn, thương hại! Nhà
tôi đi đường mệt nhọc, mồ hôi, mồ kê thế kia kìa...
Lữ khách đi đã xa, còn nghe văng vẳng sau lưng câu hát ghẹo:
Anh về kẻo tối, anh ơi,
Kẻo bác mẹ mắng rằng tôi dỗ dành.
Qua cánh đồng lúa, lữ khách đi vào một con đường tối, giữa hai đồi
cây cối um tùm. Đường đã gồ ghề lại phải lên dốc, nên lữ khách mệt nhoài,
đặt va li xuống, ngồi thở.
Lúc bấy giờ, ở vườn sắn bên đồi một chú tiểu quần nâu áo nâu, chân đi
đôi dép quai ngang sơ sài, đầu đội cái thúng đầy sắn, đương lần từng bước
leo xuống con đường hẻm. Thốt gặp người lại, chú bẽn lẽn, hai má đỏ

https://thuviensach.vn

bừng. Có lẽ vì chú tu hành ở vùng quê, không trông thấy người vận tây
mấy khi, nên chú sợ hãi chăng?
Người kia thấy chú giật lùi lại một bước, thì mỉm cười ngả mũ chào,
rồi hỏi:
- Thưa chú, chú làm ơn bảo giùm cho từ đây vào chùa Long Giáng
đường còn xa hay gần?
Chú tiểu tò mò nhìn lữ khách, hỏi lại:
- Thưa ông, ông có phải là ông Ngọc không?
- Vâng chính phải tôi là Ngọc, nhưng sao chú biết?
Chú tiểu hai má càng đỏ ửng, cúi đầu trả lời:
- Thưa ông, vì mấy hôm nay cụ thường nhắc đến ông, cụ nói ông sắp
lên chơi vãn cảnh chùa.
- Vậy ra chú cũng ở chùa Long Giáng?
- Vâng.
- Thế chú cũng về chùa?
- Vâng.
- Gần đến nơi chưa, chú?
- Đi hết con đường đồi này thì trông thấy chùa.
Ngọc đứng dậy xách va li nói:
- Vậy ta cùng về chùa?

https://thuviensach.vn

Ngọc đi bên cạnh chú tiểu liếc mắt nhìn trộm, nghĩ thầm:
“Quái lạ! Sao ở vùng nhà quê lại có người đẹp trai đến thế, nước da
trắng mát, tiếng nói dịu dàng trong trẻo như tiếng con gái.”
Rồi chàng quay lại hỏi chú tiểu:
- Chú tu ở chùa này từ bao lâu?
- Thưa ông, mới hơn hai năm nay.
Chú tiểu chừng muốn đổi sang câu chuyện khác thốt nhiên hỏi Ngọc:
- Thưa ông, ông là cháu cụ Long Giáng tôi?
- Phải.
- Cháu gọi bằng bác.
- Phải.
- Ông học trường Canh Nông?
- Phải, chú biết tường tận lắm nhỉ?
Chú tiểu cười gượng:
- Ấy, cụ tôi vẫn nói chuyện đến ông luôn.
Lúc hai người ở con đường hẻm đi ra, thì mặt trời đã khuất sau đồi.
Gió chiều hây hẩy đã mát, mùa lúa chín bốc lên thơm phức, khiến Ngọc
ngắm cảnh nơi thôn dã êm đềm, trong lòng xiết bao tình cảm.
- Chú tu ở vùng này thú nhỉ?

https://thuviensach.vn

- Thưa ông, đã xa nơi trần tục mà mến cảnh chiền am thì không còn
lấy gì làm vui thú nữa.
Nghe câu nói có vẻ con nhà có học, Ngọc mỉm cười hỏi chú tiểu:
- Chú biết chữ nào?
- Vâng, nhờ ơn cụ dạy bảo, tôi cũng võ vẽ đọc được kinh kệ.
- Thế thì đi tu sướng lắm, chú ạ. Có cảnh đẹp... Lại có sách kinh phật
mà đọc để quên cuộc đời náo nhiệt phiền phức... Hay tôi xin phép cụ ở lại
chùa, tu với chú nhé?
Chú tiểu quay mặt nhìn sang phía bên đường rồi giơ tay trỏ bảo Ngọc,
như muốn nói lảng:
- Thưa ông, chùa Long Giáng kia rồi.
Hai người đứng lại ngắm chùa. Lưng chừng một trái đồi cao, mái ngói
mốc rêu chen lẫn trong đám cây rậm rịt, bốn góc gác chuông vượt lên trên
từng lá xanh um.
- Chùa đẹp quá, chú nhỉ?
- Vâng, Long Giáng là một danh lam thắng cảnh ở vùng Bắc. Cụ tôi
thường thuật cho tôi nghe rằng chùa này dựng lên đời Lý Nhân Tông.
Trước chỉ là một cái am nhỏ lợp gianh, sau vì có một bà công chúa đơn xin
nương nhờ cửa Phật, nên nhà vua mới sửa sang nguy nga như thế. Câu
chuyện thụ pháp của công chúa thực tỏ ra rằng phép Phật huyền diệu biết
bao.
Chú làm ơn kể lại cho tôi nghe có được không?
- Vâng, tôi xin thuật hầu ông nghe những lời cụ tôi đã kể. Chắc ông
cũng biết đức Thái Tổ nhà Lý, khi còn hàn vi, nhờ đạo Phật rất nhiều nên

https://thuviensach.vn

lúc Ngài lên ngôi rồi, Ngài dốc lòng chăm chỉ sửa sang các chùa chiền. Đến
đức Nhân Tông vì bận việc chinh phục Chiêm Thành và chống chọi với
nước Tàu nên trễ nãi đạo Phật.
“Ngọc Hoàng Thượng đế muốn giúp nhà vua tỉnh ngộ, liền cho một
nàng tiên nga giáng thế đầu thai, tức là Văn Khôi công chúa. Công chúa
nhan sắc diễm lệ một thời, nhưng khi lớn lên, chỉ ngày đêm học đạo tu
hành. Sau vì nhà vua cố ý kén phò mã, công chúa liền đương đêm lẻn bước
trốn đi, nhờ có các thần tiên đưa đường tới nơi này xin thụ pháp đức Cao
Huyền hòa thượng.
“Về sau có thám tử báo tin, đức vua mấy phen cho quan quân đến
chùa đón công chúa về triều. Công chúa nhất định không nghe. Nhà vua nổi
giận, truyền quan quân phóng hỏa đốt chùa. Ngọn lửa vừa nhóm, bỗng một
con rồng vàng hiện lên phun nước tắt ngay. Vì thế chùa này mới lấy tên
Long Giáng từ thuở ấy. Nhà vua nghe tin cả sợ. Từ đó Ngài dốc lòng tin
theo phép màu nhiệm của đức Thích Ca Mâu Ni và lập tức cho sửa sang
chùa để công chúa ở lại tu hành. Chùa này vì thế bắt đầu trùng tu từ thời ấy,
đã bao phen tu bổ lại, nhưng kiểu chùa vẫn y nguyên như cũ.
Ngọc mỉm cười:
- Chú biết rộng lắm nhỉ?
Chú tiểu cúi mặt nhìn xuống đất, se sẽ đáp:
- Thưa ông, đấy là cụ tôi kể cho nghe, tôi chỉ thuật lại mà thôi.
- Nhưng chú thuật khéo lắm. Lại thêm chú có cái giọng dịu dàng êm ái
quá.
Lần này là lần thứ ba, chú tiểu nói lảng:

https://thuviensach.vn

- Chết chửa, đi mãi. Nay đến phiên tôi thỉnh chuông. Ta đi thôi, không
về trễ cụ quở...
- Ở chùa không còn ai?
- Có chú Mộc nhưng nay đến phiên tôi.
- Cụ chưa thấy chú về, chắc cũng bảo chú Mộc đánh chuông thay chứ
gì?
Nói dứt thời thì ngẫu nhiên chuông đâu như đáp lại, khoan thai dõng
dạc buông tiếng. Ngọc mỉm cười:
- Đấy, chú coi, tôi nói có sai đâu.
Phía tây, sau dãy đồi cỏ biếc, sắc trời đỏ ửng, lấp loáng qua các khe
đám lá xanh đen. Mái chùa rêu phong đã lẫn màu cùng đất, cùng cây, cùng
cỏ. Khoảnh khắc, mấy bức tường và mấy cái cột gạch quét vôi chỉ còn lờ
mờ in hình trong cảnh nhuộm đồng một màu tím thẩm.
Trong làng không khí yên tĩnh, tiếng chuông thong thả ngân nga như
đem mùi thiền làm tăng vẻ đẹp cảnh thiên nhiên. Lá cây rung động, ngọi
khói thướt tha, bông lúa sột soạt, như cảm tiếng gọi của Mâu Ni muốn theo
về nơi hư không tịch mịch.
Ngọc liếc mắt nhìn chú tiểu, thấy chú vừa đi, miệng vừa lâm râm cầu
nguyện, nét mặt có vẻ mặt tưởng trầm tư.
Cái buồn rất hay lây. Đi cùng đường với một người, hình dung cho chí
tâm hồn phải đều nhuộm một vẻ ủ ê chán ngán, Ngọc cảm thấy trong lòng
nảy ra mối sầu vẫn vơ, man mác và đoái nghĩ tới cảnh náo nhiệt phiền phức
ở Hà Thành.

https://thuviensach.vn

Nhưng tuổi thanh niên dễ buồn mà cũng dễ vui. Lúc ấy lên đồi, đường
đi khấp khểnh, đá sỏi thì trơn, lại thêm trời nhá nhem sắp tối, nên Ngọc
trượt chân suýt ngã, văng cái va li xuống sườn đồi. Chú tiểu vội kêu:
- Chết chửa! Ông có can gì không?
- Không.
Ngọc toan trèo xuống dốc nhặt va li thì chú tiểu đã vội đặt thúng sắn,
thoăn thoắt chạy xách lên.
- Cảm ơn chú.
Hai người cười ồ. Chú tiểu nói:
- Ông nên cẩn thận, gần đến chùa rồi có cái giếng cạn ở bên đường
khéo mà ngã xuống đấy thì khốn. Để tôi đi trước dẫn đường cho.
- Cảm ơn chú. À quên, tôi chưa hỏi tên chú gì?
- Tôi là Lan.
Rồi chú trỏ tay bảo Ngọc:
- Tam quan đây rồi.
Tam quan chùa Long Giáng cũng như nhiều tam quan các chùa vùng
Bắc, cách kiến trúc rất sơ sài. Trông như cái quán, có ba gian hẹp, trên nóc
làm dô lên một cái mái nhỏ giống hệt cái miếu con. Vả tam quan không có
cánh cửa mà hình như chỉ một cảnh để bài trí cho đẹp mắt chứ không dùng
để ra vào. Vì thế tam quan xây ngay trên sườn đồi đứng thẳng như bức
tường không ai leo lên được. Còn ra vào đã có cái cổng con.
Chú tiểu Lan đưa Ngọc đi qua một cái vườn sắn, rồi vòng quanh một
bức tường hoa. Một người điền tốt, cởi trần, quần nâu ống xắn lên qua gối

https://thuviensach.vn

ở trong bếp chạy ra. Anh ta chưa kịp trông thấy Ngọc, vội vã gắt với chú
tiểu:
- Kìa chú Lan, cụ vừa quở chú đấy.
- Cụ đâu?
- Cụ đương làm lễ ở trên chùa. Sao hôm nay chú về muộn thế?
Chú tiểu vừa nói vừa trỏ Ngọc đứng cách đấy mấy bước:
- Tôi gặp ông Ngọc là cháu cụ đến vãn cảnh chùa nên đi hơi chậm,
chú bảo chú Mộc lấy gạo tám thổi cơm nhé, để ông Ngọc xơi cơm.
Ngọc đỡ lời:
- Thôi đi, chú cho tự nhiên, tôi ăn cùng một thứ cơm với các chú cũng
được mà.
Anh điền tốt cười:
- Thưa ông, chúng tôi ăn cơm hẩm với dưa xơi sao được.
Chú tiểu Lan mỉm cười:
- Vâng, ông nói rất phải. Đã đến cảnh chùa thì cũng phải ăn kham khổ.
Trước cụ tôi cũng chỉ xơi cơm hẩm. Mấy năm nay, vì cụ tuổi tác, yếu đuối
mà xơi mỗi bữa có một chén, nên nhà chùa cấy riêng một mẩu tám để cụ
dùng. Nhưng mời ông hãy vào nghỉ trong nhà tổ để đợi cụ xuống.
Ngọc theo chú tiểu đi vào một tòa nhà gỗ thấp lợp ngói, bên trong bày
trí rất sơ sài. Ở gian giữa sau cái bệ đất trên giải chiếc chiếu đã cũ là bàn
thờ Tổ đặt trong một cái hậu cung xây thùng ra như cái miếu. Ngọc vén
bức màn vải tây đỏ lên thấy bày xếp hàng đến hai chục pho tượng, liền hỏi
chú tiểu:

https://thuviensach.vn

- Đây là các vị sư tổ có phải không, chú?
Không nghe tiếng trả lời, Ngọc quay lại thì chú tiểu đã đi từ bao giờ.
Ngồi đợi một lúc lâu, Ngọc vẫn không thấy ai ra vào.
Trời dần dần tối. Một lát sau, trông không rõ các thứ bày trong nữa.
Lại thêm ngoài sân lờ mờ có bóng trăng, nên ở chỗ tối nhìn ra, thấy như
mình ngồi trong một cái hang sâu vậy.
Ngọc vừa mệt, vừa khát đương mong có người nào để xin chén nước
thì qua cái giại che hiên thấp thoáng có ánh đèn từ dưới bếp đi lên. Rồi
tiếng người nói:
- Này chú Mộc, tôi đã bạch cụ rồi. Cụ sắp xuống đấy. À, trong khi tôi
bận làm đèn thì chú đã lấy nước để ông Ngọc rửa mặt chưa?
Tiếng trả lời:
- Chưa, tôi đang bận giã vừng.
- Thế bà Hộ đâu? Nhưng thôi, tôi đem đèn lên rồi tôi lấy cũng được.
Chú Lan bước vào. Cây đèn dầu quả hình búp măng chiếu sáng lên,
mặt chú trông càng xinh lắm. Ngọc ngắm chú lại tưởng đến bức tranh
người con gái Nhật cầm chiếc đèn xếp của họa sĩ Ung đang mang tới. Nụ
cười tự nhiên trở trên môi Ngọc khiến chú tiểu ngước mắt trông thấy,
ngượng nghịu lúng túng, đặt cây đèn xuống thư rồi vội bước ra ngoài.
- Này chú Lan, chú làm ơn cho tôi xin ấm nước nhé.
Chú tiểu, chân trong chân ngoài quay cổ lại trả lời:
- Vâng, mời ông ngồi chơi, rồi lát nữa xuống nhà trai xơi nước và xơi
cơm.

https://thuviensach.vn

- Thì chú đi đâu vội thế? Hãy vào đây tôi hỏi câu chuyện đã.
Chú Lan ngần ngừ bước vào:
- Thưa ông, đây là nhà tổ; sư Tổ thụ trai, nghĩa là xơi cơm ở buồng
bên. Còn khách thập phương thì xơi cơm nước ở nhà trai, cũng như nhà
khách của các ông.
- Phải đấy, chú giảng nghĩa cho tôi biết ít nhiều phong tục nhà chùa.
Này chú, ở nhà Tổ thì thờ các sư Tổ, nhưng hai gian bên cạnh này thờ ai
thế?
- Đấy là các hậu. Nghĩa là những người không có thừa tự, bầu hậu ở
chùa thì nhà chùa cúng cho.
Có tiếng guốc lộp cộp ở ngoài hiên. Ngọc nhìn ra: Một vị hòa thượng
mình mặt áo vải nâu rộng, chân đi đôi guốc gốc tre già, tay chống cái gậy
trúc, ung dung bước vào.
Ngọc đứng dậy chấp tay vái:
- Lạy bác ạ.
- Cháu đấy à? Cháu đã được nghỉ hè rồi?
- Vâng.
- Me cháu được mạnh chứ?
- Cảm ơn bác, me cháu nhờ giời vẫn mạnh.
Chú Lan nghe Ngọc nói, tủm tỉm cười, đi ra. Mấy phút sau chú bưng
lên thau nước, Ngọc trông thấy vội vàng đứng ra hiên:
- Cám ơn chú, chú để đấy cho tôi.

https://thuviensach.vn

Sư cụ nói tiếp:
- Sao không lấy ghế đẩu? Chú không thấy thầy ấy vận quần áo tây à?
Ngọc đỡ lời:
- Được, bác để mặc cháu.
Rồi trỏ vào cái khăn mặt vải ta nhuộm màu nâu còn mới, hỏi chú tiểu:
- Khăn của chú đấy chứ, chú Lan?
- Thưa ông, khăn mới lấy ở hòm ra đấy ạ.
Sư cụ mắng:
- Sao không lấy khăn mặt bông để thầy ấy dùng?
Rồi quay lại hỏi Ngọc:
- Cháu mới đến nhà chùa mà đã biết tên chú ấy là Lan?
- Thưa bác, cháu gặp chú Lan hỏi chuyện nên biết.
Lúc đó Ngọc lại thấy chú tiểu cười. Liền hỏi thầm:
- Sao chú cười tôi?
Lan khẽ đáp:
- Vì thấy ông xưng cụ là bác. Ông nên bạch cụ. Đã xuất gia tu hành thì
người nhà dẫu thân đến đâu cũng không nhận được họ.
Ngọc mỉm cười:

https://thuviensach.vn

- Thế à? Cảm ơn chú, nhé. Xưa nay tôi không hỏi tường tận nên không
biết.
Một lát, chú Mộc lên mời Ngọc xuống nhà trai ăn cơm. Ngọc đứng lên
xin phép sư cụ rồi theo chú tiểu đi qua sân, tới một nếp nhà ngang dài đến
mười gian, nhưng chỉ để ba gian làm nhà tiếp khách thập phương, còn thì
ngăn ra từng buồng làm phòng ngủ. Ở đây bài trí có phần lịch sự hơn ở nhà
Tổ: gian giữa, giáp cái sạp gỗ mít, kê một cái bàn, và đôi tràng kỷ lim lâu
ngày đã đen bóng. Trên xà treo một cái đèn ba giây, có chụp thủy tinh men
trắng. Hai bên kê sát từ tường ra tới ngưỡng cửa ba bộ ghế ngựa quang dầu
ghép liền với nhau.
Ngọc nhác nhìn mâm cơm đặt trên bàn mủm mỉm cười. Buổi tối thấy
nhà chùa có vẻ náo nhiệt, nhộn nhịp, kẻ lên người xuống, lách cách bát đĩa,
nồi mâm, chàng vẫn tưởng các chú tiểu sửa soạn một bữa tiệc sang để thết
khách quý. Ai ngờ trên chiếc mâm gỗ vuông chỉ lỏng chỏng có đĩa dưa, đĩa
cà và đĩa muối vừng.
Lúc đó chú Lan bưng lên một bát đậu phụng kho tương, khói bay nghi
ngút. Chú hơi cau mặt, hỏi chú Mộc:
- Sao chú không bảo bà Hộ rán đậu?
- Dầu lạc hết rồi, mai mới mua được.
Chú Lan quay lại nói với Ngọc:
- Thưa ông, bữa nay ông hãy xơi tạm. Nếu mai ông muốn dùng cơm
mặn, xin bảo bà Hộ làm riêng để ông dùng.
Ngọc tươi cười đáp:
- Cảm ơn chú, nhưng tôi thích ăn cơm chay.

https://thuviensach.vn

- Ông quen ăn mặn nên dùng vài bữa cho biết mùi, chứ ông ăn mãi
cơm chay thế nào được.
- Được chứ. Bên tây cũng có người chỉ ăn rau cùng hoa quả quanh
năm mà lại khỏe mạnh hơn là ăn thịt.
- Thế à, thưa ông? Nếu vậy càng hay.
- Không những tôi thích ăn chay, tôi lại muốn xin phép cụ được cùng
ăn với hai chú cho vui.
Chú Lan cười:
- Thế không được.
- Sao vậy? Tôi chỉ muốn nếm mọi sự tham khổ của đạo Phật, vì tôi
thấy tôi yêu đạo Phật lắm, nhất từ ngày tôi bị...
Nói đến đấy, Ngọc ngừng ngay lại. Suýt nữa chàng đem chuyện riêng
của mình ra thổ lộ với chú tiểu. Ngọc không hiểu vì đâu lúc mới gặp chú
Lan chàng đã có lòng quyến luyến, và, như người gặp bạn thân, muốn đem
hết những sự đau đớn phiền muộn của mình cùng chú chia sẻ.
Ngọc ngồi âm thầm nghĩ ngợi, hình như đương ôn lại một quãng đời
dĩ vãng thì chú Lan đã xới bát cơm đặt lên mâm, nói:
- Mời ông xơi cơm.
- Cảm ơn chú. Sao chú bảo tôi không thể ngồi ăn với các chú được?
- Thưa ông, có hai cớ: một là, như thế người ta cười, hai là, chúng ta
đã tu hành, thì không phải ăn kham khổ, mà lại không được ngồi cùng mâm
với...
- Với người trần tục, phải không?

https://thuviensach.vn

- Nghĩa là người không tu hành. Như đến mai có dọn cơm ông ngồi
xơi hầu cụ cũng phải bưng hai mâm, chứ không được ngồi cùng mâm với
cụ.
- Lạ nhỉ? Nhưng nếu như tôi cũng đi tu thì được chứ?
Chú Lan mỉm cười:
- Vâng, nếu ông thụ giới, nhưng khi nào ông lên chức sư cụ thì mới
được, nghĩa là ít ra cũng ba mươi năm nữa.
Lúc đó nghe có tiếng mõ. Chú Lan vội vàng chạy lên nhà tổ. Ngọc
cũng bắt đầu ăn cơm. Quay ra phía bên thấy chú Mộc đứng khoanh tay,
Ngọc liền hỏi:
- Sao chú Lan nghe tiếng mõ lại chạy hấp tấp đi đâu thế?
- Bẩm, sư tổ gọi.
- Cụ gõ mõ gọi à?
- Vâng. Nếu có hiệu lệnh mà không thưa khiến cụ đánh đến tiếng thứ
tư thì chúng tôi phải ra ngay sân quỳ để chịu tội.
- Luật nhà chùa uy nghiêm nhỉ?
- Chả cứ chúng tôi, đến sư bác, sư ông cũng vậy. Năm ngoái sư ông
đến đây cũng quỳ đến nửa ngày.
- Thế à? Vậy bây giờ sư ông đâu?
- Bẩm, cụ cho đi trụ trì ở chùa gần đây.
- Vậy ở đây chỉ có chú với chú Lan?
- Vâng.
https://thuviensach.vn

- Chắc rồi hai chú cũng lên sư bác chứ gì?
- Thưa ông, tôi thì còn lâu lắm. Nhưng chú Lan rất sáng dạ. Mới thụ
giới hai năm nay kinh kệ đã thông lắm. Có lẽ ít nữa thế nào cũng được lên
sư bác.
- Bẩm nghe đâu chú ấy ở Ninh Bình, cha mẹ mất cả.
- Nhưng kìa, sao chú không đi ăn cơm?
- Thưa ông, ở chùa chỉ ăn có hai bữa, một bữa sáng sớm, một bữa
đúng ngọ.
- Thế không đói à?
- Khổ hạnh lâu ngày quen đi chứ. Chính phép nhà chùa, thì chỉ dùng
được một bữa cơm trưa mà thôi.
- Nhưng tối chắc đó chỉ là luật pháp nhà chùa, đã dễ ai tuân theo.
- Ấy, những người không tu hành vẫn đều tưởng thế. Có người lại ngờ
chúng tôi ăn thịt, ăn cá nữa, nhưng chẳng bao giờ có thế. Nhất là ở đây sư
tổ tôi lại nghiêm giới lắm. Sai một tí là cụ phạt ngay.
Ngọc phần thì đói, phần thì cơm chay lạ miệng, nên ăn ngon lắm.
Chàng nghĩ bụng: cứ bảo ở chùa kham khổ, nhưng đậu, vừng cùng dưa, cà
chẳng kém gì thịt cá. Tự nhiên trong trí Ngọc nảy sinh ra cái ý tưởng muốn
xa lánh chốn phồn hoa.
Ngoài sân ánh trăng chiếu lờ mờ, rặng tường hoa lồng bóng xuống lối
đi lát gạch, mấy cây đại không lá ẻo lả, uốn thân trong vườn sân um tươi.
Vạn vật có vẻ dịu dàng như muôn màu thiền êm đềm tịch mịch.

https://thuviensach.vn

HỒN BƯỚM MƠ TIÊN - NỬA
CHỪNG XUÂN
Khái Hưng
www.dtv-ebook.com
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 2
Sáng hôm sau, Ngọc đương ngủ say, bỗng tiếng chuông chùa inh ỏi
đánh thức. Ngọc giật mình, mở choàng mắt, ngơ ngác, không nhớ mình
nằm ở đâu. Thấy chú tiểu Mộc bưng đặt thau nước trên chiếc ghế đẩu,
Ngọc chợt nhớ ra và hỏi:
- Mấy giờ rồi chú?
- Thưa ông, vào khoảng cuối giờ dần, sang đầu giờ mão.
Ngọc nghe nói, mỉm cười, súng sính bộ quần áo “pijama” ra hiên rửa
mặt. Trong vườn trước sân, các lá sắn hình hoa thị còn đọng giọt sương
lóng lánh. Dưới chân đồi một dòng nước bạc thấp thoáng lượn trong sương
mù.
Mặc xong quần áo, Ngọc vội vàng lên chùa.
Trên chiếc bục gỗ, trải chiếu đậu, sư cụ ngồi tụng kinh, mắt đâm đâm
nhìn thẳng vào quyển sách có chữ to đặt trên cái kỷ nhỏ gỗ mộc. Tay phải
sư cụ gõ mõ như để chấm câu, cứ đọc bốn chữ lại đánh một tiếng. Tay trái
sư cụ đặt trên quyển Kinh, thỉnh thoảng lại rời trang giấy, nhắc chiếc dùi gõ
vào thành cái chuông con hình dáng như cái lon sành.
Sư cụ có vẻ tôn nghiêm lắm. Bao nhiêu tâm trí thu cả vào quyển kinh,
không hề thấy cụ liếc mắt ra chỗ khác. Các pho tượng ngồi trên bệ gạch
như đương lắng tai nghe, có vẻ trầm tư mặc tưởng.

https://thuviensach.vn

Tiếng kinh du dương, mùi trầm ngào ngạt, Ngọc tưởng tượng sống
trong một thế giới khác, thế giới mộng ảo thần tiên... Bỗng một tiếng
chuông. Ngọc giật mình ngoảnh lại. Theo tiếng ngân, chàng lần tới một cái
bậc gạch bên tả, rón rén lần từng bước leo lên cái gác chuông con. Tới bận
thượng cùng, vừa nhô đầu lên, chàng nghe có tiếng “đà Phật” rồi kế tiếp
một tiếng chuông. Ngước mắt nhìn, chàng gặp chú Lan tay cầm chiếc vỗ
gỗ.
Thấy Ngọc, Lan hơi đỏ má, mỉm cười ngả đầu chào.
Đôi bạn mới gặp nhau hôm qua nay đã như có chiều thân mật. Song
chú tiểu vẫn chăm chú vào phận sự: đọc đứt một câu lại đánh chuông.
Những câu niệm Phật ấy dần dần ngắn bớt, và những tiếng chuông kế tiếp
một lúc một thêm gần nhau cho tới khi đổ hồi.
Ngọc đứng chờ đến mười lăm phút cho chú tiểu đánh xong hồi chuông
cuối cùng, đặt vồ xuống gác.
- Sao chú phải cầu kinh thế mới đánh được chuông?
Lan cười:
- Đánh chuông phải đọc thần chú, chứ.
- Thần chú! Hay nhỉ?
- Nghĩa là mười câu niệm Phật, ba hồi, một trăm hăm ba tiếng.
- Vậy nhớ được cũng khó lắm nhỉ?
- Phải học thuộc lòng chứ.
- Những ba hồi, một trăm hăm ba tiếng! Thảo nào mãi bây giờ mới dứt
hồi. Tiếng chuông thứ nhất của chú làm tôi thức giấc. Tôi tiếc quá, vì
đương giở cái chiêm bao.

https://thuviensach.vn

Lan dịu dàng hỏi:
- Thưa ông, chiêm bao lành hay dữ?
- Chiêm bao thú lắm. Tôi thấy tôi đi với một người sư trẻ tuổi, chỉ vào
trạc tuổi chú mày mà thôi. Chúng tôi đi trên con đường quanh co ngoắt
ngoéo, ở giữa hai trái đồi. Cây cối um tùm, ánh trăng chiếu sáng qua những
khe lá, bóng in xuống đất như gấm như hoa. Một lát sau chúng tôi đến một
cảnh bồng lai. Dưới chân một ngọn núi, dòng nước chảy róc rách như tiếng
gõ mõ, tên cành, chim hót véo con, bên mình, ai cười khanh khách. Tôi
quay đầu lại, thì lạ quá! Bạn tôi đã biến thành một trang tuyệt thế giai
nhân... Ấy chính lúc đó, tiếng chuông của chú làm tôi thức giấc.
Chú Lan bẽn lẽn:
- Mộng mị của ông đầu Ngô, mình Sở đến buồn cười!
- Lạ nhất là người con gái ấy lại là chú.
Chú tiểu hai má ửng đỏ. Chú cười sằng sặc như muốn giấu hổ thẹn rồi
đáp lại:
- Nam mô A di đà Phật! Kẻ đã quả quyết xuất gia tu hành thì trai cũng
thế mà gái cũng thế, có khác chi. Vậy bây giờ giá đức Thích già có dùng
phép màu nhiệm bắt tiểu này hóa ra làm gái, cũng không có gì thay đổi cả,
kia mà. Tôi còn nhớ một hôm sư tổ giảng sự tích Phật, có dạy rằng:
“Phật bình sinh đối với đàn bà, con gái vẫn có bụng nghi ngờ, cho
rằng bọn họ không những không đủ tư cách để tu hành được trọn vẹn mà
lại thường làm sự ngăn trở sự tu hành của những kẻ thành tâm mộ đạo. Cho
nên ngài thường dạy các môn đồ đối đãi với đàn bà con gái rất nên cẩn
thận, phải xa lánh họ và ra công ngăn ngừa cho khỏi mắc vào lưới dục
tình.”

https://thuviensach.vn

Sư tổ lại theo gương Phật mà dạy chúng tôi rằng: “Đối với đàn bà con
gái phải coi họ như mẹ mình, khi họ hơn tuổi, hay bằng tuổi mình, và nếu
họ kém tuổi mình thì nên coi em ruột mình, lúc nào cũng phải yên tâm yên
trí như thế mới mong tránh được sự cám dỗ.”
Tôi đã hết sức luyện tâm trí tôi được như lời sư tổ dạy, nên tôi coi đàn
ông hay đàn bà không khác nhau chút nào, và ví phỏng bây giờ tôi hóa ra
làm con gái, tôi cũng không biết là trai hay gái, chỉ nhớ rằng mình là người
xuất gia tu hành mà thôi.
Ngọc ngờ Lan là gái, nên bịa đặt ra câu chuyện chiêm bao để dò ý tứ.
Khi nghe Lan cố lấy giọng tự nhiên, diễn lời Phật dạy, Ngọc lại càng ngờ
lắm. Chàng vừa cười vừa bảo chú tiểu:
- Chú cứ dốc lòng cầu nguyện được cải nam vi nữ đi, đức Thích già sẽ
chuẩn y cho sự ước vọng của chú được thành sự thật đấy.
Lan có vẻ ngẫm nghĩ, rồi đột nhiên hỏi Ngọc:
- Đời nay có thể có bậc Quan Âm Thị Kính không nhỉ?
Ngọc ngơ ngác hỏi lại:
- Thị Kính là ai thế, chú?
Lan mỉm cười:
- Vậy ra về đạo Phật ông kém cỏi lắm nhỉ? Thế mà muốn đi tu sao
được! Bà Thị Kính tức Quan Âm, là một người Triều Tiên cải dạng nam
trang để xuất gia đầu Phật... Chắc nay trong đám phụ nữ chả ai có gan dám
cải dạng như thế.
Ngọc ngẩn người ra, nghĩ vơ nghĩ vẫn có ý buồn rầu. Quay lại thì Lan
đã bước xuống thang.

https://thuviensach.vn

- Chú xuống đấy à?
- Vâng, tôi đi thắp hương.

https://thuviensach.vn

HỒN BƯỚM MƠ TIÊN - NỬA
CHỪNG XUÂN
Khái Hưng
www.dtv-ebook.com
Hồn Bướm Mơ Tiên - Chương 3
Ngọc nấn ná ở chùa Long Giáng đã mười hôm, tình thân mật đối với
chú tiểu Lan một ngày một thêm khăng khít, đến nỗi cả chùa từ sư Cụ cho
chí ông Thiện, bà Hộ, đều biết rằng hai người là một cặp tri kỷ, ý hợp tâm
đầu.
Từ hôm nói chuyện với chú tiểu ở trên gác chuông, mối hoài nghi của
Ngọc càng tăng tiến. Luôn luôn trí nghĩ lúc nào cũng nhắc tới câu hỏi:
- Gái hay trai?
Hỏi rồi tự trả lời:
- Chả có lẽ là gái. Những lời bàn về đạo Phật của chú tiểu có ý khinh
bỉ cánh phụ nữ. Nhưng ta cũng ngốc tệ! Phải, nếu hắn là gái thì hắn càng
cần phải làm thế để giấu ta chứ... Đích rồi! Chính hắn là gái.
Hôm ấy Ngọc thung thăng bách bộ ở dưới rặng thông, hai tay chắp sau
lưng, trông càng có vẻ tư lự.
- Ta hẹn cho ta mười hôm nữa là cùng phải tìm ra sự bí mật này.
Lúc ấy có tiếng ai gọi:
- Thầy Phán!
Ngọc quay đầu lại. Một bà cụ cắp rổ chè tươi rảo bước đi tới.

https://thuviensach.vn

- Bà cụ gọi tôi?
- Thầy có phải ở chùa Long Giáng không?
- Phải, cụ muốn hỏi điều gì? Hay cụ muốn bán chè chăng?
- Tôi nhờ thầy bảo giùm chú Lan cho rằng đừng lởn vởn đến nhà tôi
nữa mà có ngày què chân.
- Sao vậy cụ?
Bà lão mặt hầm hầm tức giận.
- Ai lại đã tu hành còn ghẹo gái...
- Cụ lầm đấy! Chẳng khi nào chú Lan lại bậy thế.
- Chả khi nào? Con cháu nhà tôi từ ngày nó gặp chú ấy nó sinh ốm,
sinh đau, mất ăn mất ngủ.
Ngọc cười:
- Thế thì lỗi ở cháu cụ, chứ ở đâu chú Lan. Đừng ngờ cho người ta tội
nghiệp, cụ ạ.
- Nếu nhìn nó, chú ấy không cười cợt nhí nhảnh thì đâu đến nỗi?
- Được, cụ để rồi tôi bảo chú ấy cho.
Bà lão vui vẻ cúi chào:
- Cám ơn thầy.
Ngọc chau mày lo lắng tự hỏi:

https://thuviensach.vn

- Lạ nhỉ, có lẽ hắn là trai thực ư? Mà sao hắn lại không phải là trai? Có
lẽ trí ta tiêm nhiễm tiểu thuyết quá, nghĩ quẩn mất rồi.
Ngọc loay hoay ngẫm nghĩ vừa đi vừa nhìn xuống đất. Bỗng nghe có
tiếng sột soạt ở trong vườn chè bên đường hẻm. Kiễng chân nhìn qua hàng
rào thấy chú Mộc đương buộc bó cành khô, Ngọc chào:
- Kìa chú tiểu.
Chú Mộc chưa kịp đáp lại, chàng đã lấy tay rẽ một lối bước vào trong
vườn:
- Chú đã nhặt đủ hai ôm rồi à? Đưa lạt tôi bó giúp cho một bó.
- Thôi ông để mặc tôi, không bẩn áo.
Ngọc ngắm chú Mộc từ chân đến đầu tủm tỉm cười. Chú Mộc ngước
mắt thấy chàng cười, chẳng hiểu chi cũng cười, có biết đâu rằng Ngọc đang
so sánh với chú Lan, một người thì quê mùa cục kịch, một người thì trắng
trẻo, xinh xắn. Ngọc thốt nhiên hỏi:
- Sao tên chú ấy lại là Lan nhỉ? Như tên con gái ấy.
Mộc giảng nghĩa:
- Lan là tên Cụ đặt cho. Tên chú ấy chính là Thận kia.
- Sao Cụ lại đổi tên cho chú ấy nhỉ? Tên Thận cũng hay chứ?
- Vì ai mới đi tu hành cũng phải bỏ tên cũ rồi sư Tổ đặt cho một tên
mới chọn trong các giống hoa, chẳng hạn hoa lan, hoa quỳ, hoa hồng...
Ngọc nghĩ thầm:

https://thuviensach.vn

- Ra ta lầm to, ta cứ tưởng Lan là tên con gái, té ra chỉ là một cái tên
của sư Cụ đặt cho. Khen cho sư Cụ cũng tìm được cái tên xứng đáng.
Chú tiểu lại nói:
- Cụ đặt cho chú ấy cái tên Lan là vì chú ấy tới chùa vào đầu mùa
xuân.
Ngọc muốn gợi chuyện:
- Nghe đâu chú ấy không được đứng đắn thì phải.
- Không. Chú ấy đứng đắn lắm, mộ đạo lắm.
Ngọc mỉm cười hỏi vẩn vơ.
- Chú ngủ cùng buồng với chú Lan chứ?
- Không, tôi vẫn ngủ ở nhà trai. Còn chú ấy vì Cụ tin yêu giao cho giữ
buồng kho, nên hôm nào cũng ngủ trong buồng kho, cài then kỹ lưỡng lắm.
Nhiều hôm đêm khuya gọi lấy thức gì rất là khó khăn.
Một tia ngờ nảy ra trong trí Ngọc. Làm gì mà cẩn thận quá thế? Thôi,
chắc là con gái rồi.
Ngọc ở nương chè về, dáng điệu buồn rầu, đứng tựa cột hiên chùa,
nhìn vơ vẩn. Dưới chân đồi, thẳng cửa tam quan trông ra, con đường đất đỏ
ngòng ngoèo ra tít về phía rặng tre xanh biếc, bao bọc mấy xóm xa xa. Bên
đường, lạch nước phản chiếu ánh mặt trời lấp lánh như tấm kính dài.
Cảnh đẹp bỗng gợi lòng thích hội họa của Ngọc.
Xưa nay chàng đi chơi đâu cũng thường đem theo giấy cùng thuốc vẽ
thủy họa. Chàng liền xuống nhà trai mở va li lấy các họa cụ lên ngồi vẽ.

https://thuviensach.vn

Đương hí hoáy chọn màu, pha thuốc, nghe có tiếng cười khúc khích ở
sau lưng, chàng quay lại thì là chú Lan. Ngọc đang buồn, gặp chú, trong
lòng lại thấy vui. Chàng cũng chẳng hiểu vì sao mà chàng vui, hễ cứ vắng
chú lâu lâu thấy mình nhớ vơ, nhớ vẩn như thiếu cái gì mà không nhận ra.
Song ở nơi hẻo lánh không mấy ai biết nói câu chuyện cho ra câu chuyện
thì hai người có tri thức làm gì mà chả chóng thành một cặp tri kỷ. Cái đó
cũng chẳng có chi là lạ.
Chú Lan nghiêng đầu ngắm nghía bức tranh rồi mỉm cười bình phẩm:
- Cây đại ông vẽ sao không có ngọn?
- Không cần có ngọn.
- Vẽ thế sai.
Ngọc mỉm cười:
- Nhưng gần quá thì trông sao đủ toàn thân cây được?
- Thêm vào chứ! Mà cảnh của ông không có người.
- Ấy tôi cũng bi...